Jak sztuczna inteligencja może wspierać bezpieczeństwo bankowości, usprawniać transport i pomagać w wykrywaniu uszkodzeń pojazdów szynowych? W jaki sposób zwiększać precyzję robotów? To część zagadnień poruszanych podczas Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej „Inżynieria Nowoczesnych Technologii – INT 2026”, która 6 listopada odbyła się w Akademii Łomżyńskiej. W wydarzeniu uczestniczyli naukowcy i przedstawiciele przedsiębiorstw technologicznych.
Konferencję zorganizował Wydział Nauk Informatyczno-Technologicznych Akademii Łomżyńskiej. W auli im. prof. Jakubczaka spotkali się badacze reprezentujący różne ośrodki akademickie oraz przedstawiciele przemysłu. Rozmawiano o zastosowaniach nowych technologii, prezentowano wyniki badań i doświadczenia związane z rozwijaniem nowoczesnych rozwiązań inżynierskich.
Program obejmował cztery sesje poświęcone informatyce, sztucznej inteligencji i cyberbezpieczeństwu, inżynierii mechanicznej, transportowi, technologiom przemysłowym oraz wdrożeniom systemów informatycznych. Wśród tematów znalazły się również wykorzystanie technologii w ochronie granic, medycynie i inteligentnym zarządzaniu energią.
Akademia Łomżyńska łączy naukę z praktyką
Na znaczenie uczelni dla rozwoju nowoczesnych technologii w regionie zwrócił uwagę dr hab. Dariusz Surowik, prof. AŁ, rektor Akademii Łomżyńskiej.
Wskazywał na potencjał badawczy pracowników Akademii oraz znaczenie łączenia wiedzy teoretycznej z praktycznymi rozwiązaniami. Dotyczy to zarówno informatyki i sztucznej inteligencji, jak też technologii związanych z sektorem rolno-spożywczym, ważnym dla gospodarki północno-wschodniej Polski.
– Jestem przekonany, że ta rola może być ogromna – mówił rektor, odpowiadając na pytanie o znaczenie Akademii Łomżyńskiej dla rozwoju technologicznego regionu.
Jak poinformował rektor, absolwenci Akademii Łomżyńskiej pracują również w przedsiębiorstwach technologicznych. Kompetencje zdobywane podczas studiów mogą być wykorzystywane w zaawansowanych projektach informatycznych i inżynierskich.
Praktyczny wymiar współpracy uczelni z przemysłem podkreślała dr inż. Aneta Wiktorzak, dziekan Wydziału Nauk Informatyczno-Technologicznych Akademii Łomżyńskiej.
– Stawiamy przede wszystkim na kształcenie praktyczne – mówiła dziekan.
Jak wyjaśniała, kontakty z przedsiębiorstwami mają szczególne znaczenie dla uczelni regionalnej, nastawionej na przygotowanie studentów do pracy zawodowej.
Dzięki współpracy z firmami studenci mogą poznawać technologie wykorzystywane w przemyśle, realizować prace dyplomowe związane z praktycznymi zagadnieniami, a także odbywać praktyki i staże.
Takie kontakty pozwalają lepiej poznać wymagania przyszłych pracodawców i zobaczyć, jak wiedza zdobywana podczas studiów znajduje zastosowanie w przedsiębiorstwach.
Własne technologie a niezależność Polski
Jednym z gości konferencji był Paweł Pisarczyk, prezes zarządu Phoenix Systems S.A., firmy rozwijającej system operacyjny Phoenix-RTOS.
Zdaniem eksperta zdolność do projektowania własnych rozwiązań informatycznych i elektronicznych ma istotne znaczenie dla bezpieczeństwa oraz niezależności technologicznej państwa.
– Bez własnych technologii Polska nie będzie suwerenna, będzie zależna – przekonywał Paweł Pisarczyk.
Wskazywał, że polskie przedsiębiorstwa mają potencjał do rozwijania zaawansowanych rozwiązań technologicznych, a obecna sytuacja gospodarcza i geopolityczna dodatkowo zwiększa znaczenie takich kompetencji.
Prezes Phoenix Systems zwrócił również uwagę na zadania uczelni. Jego zdaniem szkolnictwo wyższe powinno rozwijać u studentów ciekawość świata, zachęcać do stawiania pytań i samodzielnego poszukiwania rozwiązań.
To właśnie te postawy, obok wiedzy technicznej, mogą sprzyjać powstawaniu nowych pomysłów i technologii.
Sztuczna inteligencja w bankowości i codziennym życiu
Podczas konferencji przedstawiono również przykłady zastosowania sztucznej inteligencji w usługach finansowych i urządzeniach codziennego użytku.
Adam Borkowski, wiceprezes zarządu Zakładu Usług Informatycznych NOVUM w Łomży, mówił o rozwiązaniach stosowanych w bankowości elektronicznej. Biometria, analiza zachowań użytkowników i systemy wykorzystujące sztuczną inteligencję wspierają ochronę dostępu do usług finansowych.
Jak wyjaśniał, klienci oczekują dziś od bankowości internetowej i mobilnej wygody oraz szybkiego dostępu do pieniędzy. Równie ważne jest bezpieczeństwo. Nowoczesne technologie pomagają rozpoznawać nietypowe zachowania i ograniczać ryzyko nadużyć.
O zastosowaniach sztucznej inteligencji w urządzeniach codziennego użytku opowiadał dr inż. Tomasz Grześ z Politechniki Białostockiej. Wspólnie z dr. inż. Grzegorzem Rubinem z Akademii Łomżyńskiej wygłosił referat dotyczący sztucznej inteligencji w systemach Internetu rzeczy.
Urządzenia wyposażone w odpowiednie czujniki i algorytmy mogą analizować informacje, reagować na zmieniające się warunki i automatycznie wykonywać część czynności. Takie rozwiązania znajdują zastosowanie między innymi w inteligentnych domach.
Dr inż. Tomasz Grześ zwrócił również uwagę na to, że rozwój sztucznej inteligencji zmienia nasze przyzwyczajenia. Coraz częściej powierzamy urządzeniom czynności, które wcześniej wymagały naszego zaangażowania. Pojawia się więc pytanie, jak technologia wpływa nie tylko na otoczenie człowieka, lecz także na jego sposób funkcjonowania.
Jak lepiej organizować transport?
Inny przykład zastosowania sztucznej inteligencji przedstawił dr hab. inż. Jarosław Seńko z Politechniki Warszawskiej. Jego badania dotyczą wizyjnej analizy przepływu pasażerów w tramwajach.
Dane pochodzące z kamer, odpowiednio przetwarzane przez algorytmy, mogą dostarczać informacji o liczbie podróżnych korzystających z poszczególnych połączeń. Pozwala to analizować obciążenie linii komunikacyjnych i podejmować bardziej świadome decyzje dotyczące organizacji transportu.
Jeżeli wiadomo, na których trasach podróżuje mniej pasażerów, można rozważyć skierowanie tam mniejszych pojazdów, zużywających mniej energii. Z kolei na najbardziej obciążonych liniach dane mogą pomóc lepiej dostosować ofertę przewozową do potrzeb mieszkańców.
Jak wyjaśniał naukowiec, odpowiednio wykorzystana informacja staje się podstawą decyzji, które mogą poprawiać organizację transportu i ograniczać koszty jego funkcjonowania.
Naukowcy Akademii Łomżyńskiej badają nowe rozwiązania
Podczas konferencji zaprezentowano również badania prowadzone przez pracowników Akademii Łomżyńskiej.
Dr inż. Rafał Melnik zajmuje się zagadnieniami związanymi z wykrywaniem uszkodzeń zawieszenia pojazdów szynowych.
Diagnostyka takich układów jest wymagająca. Pojazdy poruszają się po torach o różnym stanie technicznym i pracują w zmieniających się warunkach. Sygnały świadczące o nieprawidłowościach mogą być zakłócane przez inne zjawiska występujące podczas jazdy.
Nowe możliwości stwarzają metody uczenia maszynowego oraz analiza dużych zbiorów danych. Pozwalają poszukiwać charakterystycznych wzorców, które mogą wskazywać na zmiany w działaniu elementów mechanicznych.
Badania te dotyczą rozwoju metod diagnostycznych, które w przyszłości mogą wspierać ocenę stanu technicznego pojazdów.
Robot, dla którego milimetr ma znaczenie
O innym zastosowaniu zaawansowanych algorytmów opowiadał mgr inż. Mateusz Zalewski z Akademii Łomżyńskiej.
Naukowiec prowadzi badania nad sterowaniem manipulatorami robotycznymi, czyli urządzeniami wyposażonymi w ramiona wykonujące określone ruchy.
Wyzwaniem jest zachowanie odpowiedniej precyzji, zwłaszcza gdy elementy konstrukcji robota są elastyczne i mogą ulegać odkształceniom.
Mateusz Zalewski posłużył się prostym porównaniem. Podczas malowania ściany niewielkie odchylenie ramienia od zaplanowanego toru ruchu może nie mieć większego znaczenia. Inaczej jest w zadaniach wymagających wyjątkowej dokładności, na przykład w niektórych zastosowaniach medycznych, gdzie nawet milimetr może być istotny.
Badania naukowca Akademii Łomżyńskiej dotyczą algorytmów wykorzystujących sztuczną inteligencję do zwiększania precyzji sterowania takimi urządzeniami.
Tekst: Adam Jakuć
Fot. Klaudyna Antoniuk
